Słynne pociągi: Polonią nawet do Stambułu

Każdy będąc niejednokrotnie na dworcach naszego regionu usłyszał zapowiedź pociągu Polonia kursującego dziś z Warszawy do Wiednia. Jednak mało kto wie, że historia tej nazwy sięga lat 60 ubiegłego wieku. Pociąg nieprzerwanie kursuje już prawie od 50 lat. Jaką trasą jeździ dzisiaj to już wiecie. A dokąd dojeżdżał kiedyś? Tego dowiecie się tutaj. Jednocześnie informujemy, że niniejszą publikacją rozpoczynamy nowy cykl, o najbardziej znanych polskich pociągach, a sprawcą całego zamieszania tradycyjnie jest Przemek. Dzisiaj o Polonii, a w przyszły piątek, oprócz dzisiejszego wyjątku, bo tego dnia tygodnia, będzie się ta rubryka ukazywać, napiszemy o kolejnym znanym polskim pociągu.


Kursowanie „Polonii” datowane jest co najmniej od rozkładu jazdy 1969/1970. Wtedy to pociąg z międzynarodowym numerem 1 kursował z Warszawy Głównej do Belgradu. Przejazd całej trasy zajmował jej 24 godziny. Wyjazd z dworca Głównego zaplanowany był na 7:15. W składzie pociągu zaplanowano wagony bezpośrednie do Sofi, Rijeki i Wiednia.

Od rozkładu jazdy 1974/1975 ranga pociągu spadła wraz ze wzrostem numeru. Pociąg otrzymał nowy numer 231 i 232. Poza tym relacja i grupy wagonów pociągu pozostały bez zmian.

W rozkładzie jazdy 1975/1976 zlikwidowano wagony do Wiednia i Rijeki. Po raz kolejny zmieniono także numer pociągu na 330 i 331. W podstawowej relacji Polonia zaczęła kursować tylko do Budapesztu natomiast na dworcu Keletii rozporządzano wagony do Sofii i Belgradu. Oczywistym jest także to, że skład pociągu uległ znacznemu skróceniu. Zmienione zostały także godziny kursowania. Pociąg z Warszawy Głównej wyjeżdżał o 15:42 meldując się w Budapeszcie o 6:42. Jako ciekawostkę można dodać, że wagony do Sofii doczepiane były do pociągu Berlin – Sofia, a wagony do Belgradu kursowały w pociągu o egzotycznej relacji Malmo – Belgrad.

Od rozkładu jazdy 1976/1977 korekcie uległa trasa przejazdu w samej Warszawie. Skład zaczął kursować z Warszawy Wschodniej przez nowo otwarty dworzec Centralny.

W rozkładzie 1978/1979 zaszła zmiana relacji pociągu do którego doczepiane były wagony do Belgradu mianowicie relację pociągu z Malmo do Belgradu wydłużono do Baru. Tej sytuacji nie wykorzystało PKP, które nadal kończyło kursowanie swoich wagonów w Belgradzie.

W kolejnych rozkładach degradowano relację „Polonii” w relacji Warszawa – Sofia/Belgrad kursowało tylko parę wagonów. Znacznie za to wydłużano podstawową relację Warszawa – Budapeszt.

Od rozkładu 1982/1983 powrócono do pierwotnej relacji „Polonii” z Warszawy do Belgradu i Sofii jednak wagony do Sofii zaczęły kursować przez Belgrad. Tak więc skład pociągu po odjeździe z Warszawy „gubił” po drodze wagony. Pierwsze 12 wagonów odczepiano w Budapeszcie. Dwa kolejne wagony odczepiano w Belgradzie, a do celu Sofii dojeżdżał zaledwie trójwagonowy pociąg. W późniejszych latach z trzech wagonów do Sofii korzystały inne zarządy kolejowe podczepiając swoje wagony, a to w relacji Sofia – Berlin, Sofia – Praga itd.

Od rozkładu jazdy 1987/1988 zlikwidowano wagony Sofia – Warszawa, a 12 wagonów z Warszawy do Budapesztu przejął pociąg „Batory” z Warszawy do Budapesztu . Jednak życie nie znosi próżni i PKP wspólnie z jugosłowiańską koleją zaczęły dołączać w wybrane dni do Polonii wagon relacji Warszawa – Sarajewo. Od kolejnego rozkładu jazdy „Polonia”  zaczęła także w wybrane dni prowadzić wagon relacji Warszawa Wschodnia – Rzym. Jednak ta relacja w kolejnych rozkładach już nie pojawiała się. Jednak wagon do Sarajewa kursował bez przerwy.

Kolejna rewolucja zaszła w rozkładzie 1992/1993. Wtedy do składu pociągu powróciły wagony do Sofii. Pojawiła się także jedna z najdłuższych powojennych relacji. Parę wagonów w składzie pociągu kursowało z Warszawy do Stambułu. Bez zmian zostawała relacja do Sarajewa.

Niestety relacja do Stambułu nie przetrwała długo.Od rozkładu 1994/1995 „Polonia” przestała kursować do Belgradu, Sarajewa, Sofii i Stambułu. Legenda zmieniała kategorię z pospiesznego na InterCity i stała się pociągiem dziennym zestawionym z nowych, klimatyzowanych wagonów.

Od rozkładu 1996/1997 „Polonia” stała się pociągiem „EuroCity. W niezmienionej relacji z Warszawy do Budapesztu kursowała do roku 2003/2004 kiedy to w ramach eksperymentu dołączano do niej wagony relacji Warszawa – Wiedeń. Dwurelacyjna „Polonia” kursowała do roku 2006. Od rozkładu 2006/2007 stała się trzecią parą pociągów z Warszawy do Wiednia. Wartym dodania jest fakt, że przetrasowanie „Polonii” z Budapesztu na Wiedeń spowodowało paru-letnią przerwę w kursowania dziennego pociągu z Warszawy do Budapesztu zastąpionego „Varsovią” o której w następnej części.

Od rozkładu 2006/2007 w Bohuminie do „Polonii” dołączano wagony Kraków – Wiedeń. Wagony z Krakowa przetrwały do rozkładu jazdy 2009/2010. Od rozkładu 2010/2011 wydłużono trasę pociągu z Wiednia do Villach miasteczka leżącego w Alpach na granicy Austrii i Włoch. Najśmieszniejsze jest to, że wydłużenie pociągu wynikło z remontu dworca w Wiedniu i konieczności przejechania Wiednia „na biegu”, a przy okazji Polska uzyskała połączenie w Alpy.

Ponownie relację pociągu skrócono od rozkładu 2014/2015. wszystko z powodu wprowadzanie na trasę Wiedeń – Villach pociągów RailJet oraz zakończeniu remontu dworca w Wiedniu. Jednak sytuację wykorzystały koleje węgierskie i austriackie. Wagony PKP Intercity, tworzące skład zamiast bezczynnie stać w Wiedniu jedzie po południu do Debreczyna i wracają do Wiednia przed południem kolejnego dnia, a po południu jedzie do Warszawy.

Tekst: Przemysław Szczapanek

Zdjęcia: Tomasz Bujok

 

3 komentarze

  1. A dziś nie ma już żadnych składów do Belgradu, Sofii, Baru. W ogóle nie ma połączeń z Bułgarią, Serbią i Czarnogórą. Nawet gdy są wakacje PKP IC nie umie się dogadać z krajami ościennymi żeby puścić kilka wagonów do Bułgarii lub Czarnogóry.

  2. W lecie 2014 roku miałem okazję przejechać się tym pociągiem z Neustadt koło Wiednia do Katowic. Pamiętam, że pociąg przyjechał chyba z 1,5h opóźnienia, a z jakiegoś powodu na terenie Czech nie działała klimatyzacja.

Napisz komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *